نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس


نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس

دبیرکل‌ کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار گفت: مشکلاتی مانند کندی و یا قطعی سیستم معاملات کارگزاری با ابلاغ سازمان بورس در حال پیگیری و حل شدن است.

با رشد روزافزون تعداد افرادی که وارد بورس می‌شوند طی یک سال گذشته، بسیاری از زیرساخت‌های بورس اوراق بهادار، اعم از هسته معاملات، کارگزاری‌ها، شرکت‌های OMS و غیره نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس با مشکلات جدی مواجه شدند. در ماه‌های ابتدایی سال جاری بسیاری از سهامداران به دلیل کندی هسته معاملات با مشکلات جدی مواجه شدند.

به گزارش کانون کارگزاران به نقل از فارس، در نهایت یک شرکت نرم‌افزاری ایرانی توانست ظرفیت هسته معاملات را بهبود ببخشد تا این مشکل تا حدود زیادی حل شود، اما در دیگر سوی ماجرا، کارگزاری‌ها قرار دارند که برخی از این کارگزاری‌ها توان ارائه خدمات مطلوب به سرمایه‌گذاران و مشتریان را نداشته و این افراد در ماه‌های گذشته با مشکل جدی روبرو بوده‌اند.

این مشکلات شامل کندی و قطعی سامانه معاملات، عدم به‌روزرسانی دارایی‌ها، پاسخگو نبودن به موقع سیستم پشتیبانی و. بوده است.

جهت روشن شدن مسائلی که پیرامون کارگزاری‌ها وجود دارد، به سراغ روح‌الله میرصانعی، دبیرکل‌ کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار رفته‌ایم تا مسائل سهامداران را با وی مطرح و پاسخ‌هایی برای مطالبات مردم بگیریم.

بخش نخست گفت و گو با دبیرکل‌ کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار را در ادامه می‌خوانید:

به عنوان اولین سوال بفرمایید، آیا بر عملکرد کارگزاری‌ها نظارتی صورت می‌گیرد؟

میرصانعی: طبق قانون بازار اوراق بهادار نظارت بر نهادهای مالی و تشکل‌های خود انتظام، سازمان بورس است. یعنی سازمان بورس و اوراق بهادار بر همه نهادهای مالی اعم از کارگزاری‌ها نظارت می‌کند.

به صورت دوره‌ای و سرزده بر عملکرد کارگزاری‌ها نظارت می‌شود

آیا دستورالعمل، بخشنامه و قوانین مدونی در زمینه نظارت بر کارگزاری‌ها وجود دارد؟

میرصانعی: سازمان بورس برای انجام این نظارت‌ها یک دستورالعملی دارد که بعضا برخی از اختیارات نظارتی خودش را به بورس‌ها تفویض کرده است. بنابراین برخی از بورس‌ها براساس این دستورالعمل که اختیارات سازمان بورس به آنها تفویض شده بر کارگزاری‌ها نظارت می‌کنند. بخش نظارت این بورس‌ها نیز بر کارگزاری‌ها نظارت می‌کنند؛ یعنی با مراجعه به کارگزاری‌ها، دفاتر مالی و فرآیند عملیات انجام شده در این کارگزاری‌ها را بررسی می‌کنند. تطبیق آنچه در این کارگزاری‌ها رخ داده با آنچه قوانین و مقررات و دستورالعمل‌ها از کارگزاری‌ها خواسته است، جزئی از این نظارت است. بنابراین مرجع نظارتی بر کارگزاری‌ها در وهله اول، سازمان بورس و اوراق بهادار است و در مراحل بعدی بورس‌ها هستند.

نحوه نظارت بر کارگزاری‌ها چگونه است؟ دوره ای است یا به صورت سرزده صورت می‌گیرد؟

میرصانعی: این نظارت به صورت دوره‌ای است. اما اگر بورس‌ها احساس کنند، در روندهای موجود در یک کارگزاری تخلفی صورت گرفته و یا قوانین به درستی رعایت نشده‌اند، می‌توانند به صورت اتفاقی و سرزده نیز این نظارت را انجام دهند. یعنی نوع نظارت بورس‌ها بر کارگزاری‌ها، براساس مورد خاصی که پیش می‌آ‌ید می‌تواند سرزده و یا به صورت دوره‌ای باشد.

تفاوت بین تخلفات، اختلافات و جرایم در بورس

در صورتی که فرد از کارگزاری شکایت داشته باشد، چگونه می‌تواند این شکایت خود را مطرح کند؟

میرصانعی: ما در بازار سرمایه سه نوع ناهنجاری در این زمینه یعنی اختلافات بین تمام فعالان در بازار سرمایه داریم. این اختلافات می‌تواند بین افراد و سهامداران با کارگزاری‌ها باشد و یا هر نهاد دیگری در بورس. یک مدل مربوط به تخلفات است. نوع دوم به اختلافات بین تمام ارکان بازار سرمایه ارتباط پیدا می‌کند و مدل آخر هم جرایم است.

منظور از تخلفات در بورس چیست؟

میرصانعی: تخلفات یعنی نهادی در سازمان بورس، مقررات را به درستی اجرایی نکند. این تخلف می‌تواند جزیی و یا عمده باشد. به عنوان مثال قرار بوده است، ده روز پیش از برگزاری مجمع، یک ناشر اطلاع‌رسانی انجام دهد، یعنی مدارک و مستندات را ده روز پیش از برگزاری مجمع به سازمان بورس ارسال کند که 9 روز پیش از مجمع این کار صورت گرفته است. یعنی در اینجا یک تخلف جزیی انجام شده است. این نوع تخلفات بسیار جزیی هم در بازار سرمایه وجود دارد. زمانی که عبارت تخلف استفاده می‌شود، نباید ذهن متمرکز بر تحلفات خیلی بزرگ شود. پس تخلفات می تواند از یک تخلف جزیی تا تخلف عمده باشد. برای مقابله با این تخلفات از آراء انضباطی استفاده می‌شود و این آراء بسته به نوع و حجم تخلفات برای هر نهاد مالی می‌تواند متفاوت باشد.

مبنای اختلافات در بازار سرمایه مالی و ریالی است

اختلاف بین ارکان بازار سرمایه به چه معنی است؟ اختلاف بین سهامداران و کارگزاری‌ها چگونه قابل حل است؟

میرصانعی: حال به نوع دوم ناهنجاری‌ها یعنی اختلافات در بورس می رسیم. فرض کنید بین مشتری و یک نهاد مالی اختلاف مالی ایجاد می شود که دیگر تخلف نیست و به آن اختلاف گفته می‌شود. به عنوان مثال فرد سهامدار، سهم خود را فروخته است و هنوز نتوانسته است پول خود را از کارگزاری دریافت کند. در این حالت کاربر کارگزاری به عنوان مشتری ممکن است از نهاد مالی کارگزاری شکایت داشته باشد. در این صورت بحث ریالی است. یعنی نوعی اختلاف ریالی یک فرد با یک نهاد مالی ایجاد شده است. به عنوان مثالی دیگر، ممکن است سهامداری نتوانسته است سود خود را از ناشری دریافت کند، این مساله هم جزو اختلافات محسوب می‌شود. در اینجا هم باز بحث ریالی و مالی است. عنوان این ناهنجاری اختلاف است.

تفاوت بین اختلاف و تخلف در چیست؟

میرصانعی: اختلاف مانند زیر پا گذاشتن مقررات که به آن تخلف گفتیم، نیست. البته ممکن است این اختلاف مالی بر اثر انجام ندادن مقررات باشد. ممکن هم هست نباشد. ولی در اختلافات آنچه مسلم است، مساله و مشکل، مالی و ریالی است که میان یک سرمایه‌گذار و یک نهاد مالی در بازار سرمایه ایجاد شده است.

رای هیات داوری بازار سرمایه برای همه ارکان بورس لازم الاجراست

مرجع رسیدگی به اختلافات میان سهامدارن و کارگزاری‌ها در سازمان بورس به چه نهادی واگذار شده است؟

میرصانعی: در مورد اختلافات مرجع رسیدگی، ابتدا کمیته سازش کانون هاست که کمیته سازش کانون کارگزاران تمام شکایت‌ها و اختلافات میان سهامداران و کارگزاری‌ها را رسیدگی می‌کند. در صورتی که در این کمیته سازش، اختلافات حل نشد، هیات داوری بازار سرمایه مرجع بعدی رسیدگی خواهد بود. این هیات هم بعد از بررسی، رای صادر می‌کند و این رای هم برای همه ارکان بازار سرمایه لازم الاجراست. بنابراین شکایت‌هایی که مشتریان از کارگزاری‌ها دارند، معمولا مشمول این دسته از اختلافات می‌شود که به این شیوه به آنها رسیدگی می‌شود.

در مساله جرایم، سازمان بورس شاکی است

دسته سوم ناهنجاری‌ها یعنی جرایم به چه معنی است؟

میرصانعی: دسته سوم هم جرایم است. یعنی عملی توسط شخص حقیقی یا حقوقی در بازار انجام می شود که مشمول فصل ششم قانون بازار باشد که به آن جرایم گفته می شود. به عنوان مثال در مورد جرایم می توان از دستکاری قیمت‌ها و استفاده از اطلاعات نهانی نام برد. این جرایم می‌تواند توسط هر شخصی در بازار انجام بگیرد که به این رفتارها جرایم گفته می‌شود. در این صورت یک مدیریتی در سازمان بورس هست به نام مدیریت انتظامی. سازمان بورس به عنوان شاکی علیه آن شخص حقیقی یا حقوقی یا نهاد مالی شکایتی را در دادگاه‌ها مطرح می کند و این جرم را پیگیری می‌کند. یعنی زمانی که جرایمی در بازار سرمایه رخ می‌دهد، نهاد رسیدگی دیگر از بورس و مجموعه تخلفات و اختلافات خارج می‌شود. یعنی برای رسیدگی به جرایم، دادگاه‌های قوه قضائیه نهاد رسیدگی خواهند بود و در این صورت سازمان بورس به عنوان شاکی مطرح می‌شود.

کارگزاری‌ها نمی‌توانند از چند سامانه معاملات برخط OMS استفاده کنند

فارس: بسیاری از کاربران کارگزاری‌ها از خدمات ارائه شده توسط کارگزاری‌ها به شدت گلایه و شکایت دارند. یکی از اصلی‌ترین موضوعاتی که سهامداران مطرح می‌کنند به مساله قطعی و کندی سیستم معاملات برخط کارگزاری‌ها ارتباط دارد. کارگزاری‌ها و اساسا سازمان بورس برای حل این مشکل چه کرده اند؟

میرصانعی: در حال حاضر کارگزاری‌ها، تنها می‌توانند از یک سامانه معاملات برخط OMS استفاده کنند. استفاده از چندین OMS به صورت همزمان تبعاتی را برای کارگزاری‌ها به همراه خواهد داشت. در صورتی که کارگزاری‌ها بخواهند از چند OMS استفاده کنند، به دلیل اینکه زیرساخت‌های OMS ها با یکدیگر تفاوت دارد، کارگزاری نمی‌توانند از چند OMS به صورت همزمان استفاده کنند. به عبارت دیگر، در صورتی کارگزاری‌ها بخواهند از چند OMS استفاده کنند تا در صورتی که یکی از آنها دچار قطعی شد، از یک OMS دیگر استفاده کنند، به دلیل یکسان نبودن زیرساخت‌ها این امکان وجود ندارد.

یعنی مشکل قطعی و کندی در سامانه معاملات کارگزاری به شرکت های OMS باز می‌گردد؟

میرصانعی: به دلیل محدود بودن شرکت‌های OMS کارگزاری‌ها کار دیگری نمی‌توانند انجام بدهند، غیر از این که به شرکت OMS مراجعه کرده و این شرکت را تحت فشار قرار دهد تا سریعتر نقص سامانه را برطرف کند تا مشتریان کارگزاری بتوانند سریعتر به سامانه معاملات دسترسی پیدا کنند و بتوانند سفارشات خرید یا فروش خود را ارسال کرده و معاملات خود را انجام دهند.

کارگزاری‌ها به دنبال کاهش مشکلات جهت افزایش معاملات هستند

یعنی کارگزاری‌ها به دنبال افزایش سرعت و کیفیت سامانه‌های خود هستند و زیرساخت‌های موجود این اجازه را نمی‌دهد؟

میرصانعی: این مساله از جانب کارگزار مسجل است که طبیعتا کارگزاری ایجاد شده تا مشتریان دسترسی آسانتری به سامانه معاملات داشته باشند. اینکه کارگزاری تلاش کند تا مشتریان دسترسی راحت‌تر و ایمن‌تری به سامانه‌ها داشته باشند و بتوانند معاملات خود را انجام دهند، یکی از خواسته‌های خود کارگزاری‌ها نیز هست، زیرا درآمد کارگزاری‌ها از انجام معاملات است. یعنی اگر معاملاتی توسط مشتریان انجام نشود، کارگزاری‌ها هم درآمدی از بابت دریافت کارمزد کسب نمی‌کنند و این موضوع با فلسفه تشکیل کارگزاری‌ها منافات دارند.

کارگزاری‌ها چه راهکارهایی برای جلوگیری از این مساله دارند؟

میرصانعی: اینکه کارگزاری‌ها چه راهکارهایی را در نظر بگیرند باید گفت این قطعی‌ها و کندی‌ها در سیستم معاملات برخط جزو لاینفک مسائل IT است. خوشبختانه بخش امنیت بازار سرمایه و بخش IT سازمان بورس و اوراق بهادار، یک سری از الزاماتی که باید سامانه‌های OMS و کارگزاری‌ها داشته باشند تا ضریب امنیت آنها بالاتر باشد و یا میزان قطعی و کندی آنها کاهش پیدا کند را به صورت دستورالعمل به کارگزاری‌ها ابلاغ کرده است.

با اجرایی شدن این دستورالعمل مشکل کارگزاری‌ها کمتر شده و سهامداران می‌توانند بهتر معاملات خود را مدیریت کنند؟

میرصانعی: با ابلاغ این دستورالعمل نمی‌توان گفت صد در صد و کامل، اما بسیاری از مشکلات در این حوزه به شدت کاهش پیدا کرده است و کارگزاری‌ها برای رسیدن به این استانداردها در حال تلاش هستند. البته طی کردن این مسیر توسط کارگزاری‌ها به صورت گام به گام و تدریجی است و در حال حاضر مشکلات حیاتی که در این بخش وجود داشته است، در حال پیگیری و رفع هستند تا کارگزاری‌ها و شرکت‌های OMS به سایر مشکلات نیز بپردازند.

در حال حاضر الزامات حیاتی که باید وجود داشته باشد تا کندی‌ها و قطعی‌ها کمتر شود، در حال پیاده‌سازی است و کارگزاری‌ها در حال حرکت به سمت استانداردهایی هستند که از سوی سازمان بورس ابلاغ شده است. البته باید به این مساله نیز اشاره کرد که این موضوع زمان بر و پروسه‌ای است و نمی‌توان با زدن یک دکمه این مشکلات را یک شب حل کرد. برای رسیدن به این الزامات به شدت نیاز به سرمایه‌گذاری‌های سخت‌افزاری و تغییرات نرم‌افزاری است و این مسیری است که بازار سرمایه باید به سمت ارائه بهترین خدمات برود.

یعنی شما عملکرد کارگزاری‌ها در این مدت که تعداد سهامداران به شدت رشد داشته است را مثبت ارزیابی می‌کنید؟

میرصانعی: تصور می‌کنم خوشبختانه سامانه‌های معاملاتی با این حجم از مشتریان توانسته‌اند به خوبی تاب نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس بیاورند و پاسخگوی این حجم از معاملات باشند. البته ما هم قبول داریم که قطعی‌هایی هست و کارگزاری‌ها باید به تدریج به سمت کاهش و حداقل شدن این مشکلات پیش بروند. البته می‌دانیم در دنیای IT واقعا مجموعه‌ای بدون خطا وجود ندارد و باید درصد و ضریب نفوذ خطا را کاهش دهیم و واقعا اینکه این مشکلات به صفر برسد، تقریبا غیرممکن است.

نظارت سازمان بورس برای رسیدن کارگزاری‌ها به حداقل‌ها

جهت اجرایی شدن دستورالعمل‌های سازمان بورس جهت اصلاح ساختار کارگزاری‌ها و یا شرکت‌های OMS نظارتی از طرف سازمان بورس انجام می‌شود؟

میرصانعی: بله. انجام می‌شود. سازمان بورس بر اجرای سریعتر و بهینه الزاماتی که توسط مرکز امنیت بازار سرمایه در سازمان بورس ابلاغ شده و خود سازمان و بورس‌ها هم در این زمینه به شدت پیگیر هستند تا این الزامات هر چه سریعتر اجرایی شود. البته سایر شرایطی که توسط مدیریت IT سازمان بوری ابلاغ می‌شود که باز هم کارگزاری‌ها و شرکت‌های OMS باید به این استانداردها برسند. بعضا مجوزهای کارگزاری‌ها و شرکت‌های OMS تمدید نمی‌شود تا به آن حداقل‌هایی که توسط سازمان بورس ابلاغ شده است، برسند. واقعا این حرکت به سمت خدمات بهتر در کارگزاری‌ها و شرکت‌های نرم‌افزاری در حال رخ دادن است و این شرکت‌ها هم تیم نرم‌افزاری خود را تجهیز کرده‌اند و بعضا شبانه روز در حال تلاش هستند تا خود را به آن استانداردها برسانند.

پرونده اختلاس بزرگ بورس در دادسرا

پرونده اختلاس بزرگ بازار سهام در دادسرای ویژه جرایم اقتصادی تشکیل شده است. پرونده‌ای که بنا به برخی شنیده‌ها، میزان تخلفات آن از دو هزار میلیارد تومان فراتر می‌رود. این پرونده که مربوط به یک کارگزاری مطرح بورس است، به لحاظ مالی ابعاد پیچیده‌ای دارد و مشتریان کارگزاری متوجه وقوع تخلفات شده و مراتب را به نهادهای ناظر اطلاع داده‌اند.

به گزارش بورس تابناک به نقل از دنیای بورس، دو هفته پیش سازمان بورس با انتشار اطلاعیه‌ای اعلام کرد «با توجه به عدم رعایت الزامات مالی و اعتباری توسط شرکت کارگزاری تدبیرگر سرمایه که منجر به ایجاد اختلافات مالی فی‌مابین کارگزاری مذکور و بانک تسویه‌گر این کارگزاری شده است، بنا به وظایف ذاتی خود و در حفاظت از حقوق سهامداران به موضوع ورود نموده و در این راستا تمامی عملیات کارگزاری مذکور، تحت نظارت مستقیم نمایندگان سازمان بورس قرار می‌گیرد.»

بر اساس این اطلاعیه «سهامداران مشتری این کارگزاری می‌توانند تا تعیین تکلیف وضعیت اختلافات این کارگزاری با بانک تسویه، با ارائه درخواست به کارگزاری و انجام بررسی‌ها و دریافت مجوزهای لازم، از خدمات سایر کارگزاران استفاده کنند.»

چه اتفاقی در کارگزاری تدبیرگر سرمایه رخ داده است؟

در روزهای پایانی ماه مهر، برخی افراد متوجه اتفاقات عجیبی در حساب کاربری‌شان در سایت کارگزاری«تدبیرگر سرمایه» شدند. از جمله این‌که؛ سهمی که افراد خریده بودند در فهرست خریدشان درج نشده بود. برخی دیگر هم متوجه شدند سهام خریداری شده در فهرست‌شان وجود دارد اما در سایت سپرده‌گذاری مرکزی موجود نیست. برخی هم قادر به خرید و فروش جدید نبودند و کارگزاری هم پاسخ درستی به پرسش‌ها نمی‌داد.

همین ابهامات باعث شک برخی مشتریان کارگزاری تدبیرگر سرمایه شد و پی‌گیری این افراد سرنخ‌های مهمی از یک اتفاق نگران‌کننده در این کارگزاری به دست نهاد ناظر داد.

اغلب مشتریان این کارگزاری متوجه شدند سهمی که خریده‌اند نه در سامانه آنلاین کارگزاری ثبت شده و نه سایت سپرده‌گذاری سوابق آن را دارد. این افراد پس از آن‌که گردش حساب جدیدی از حساب کاربری خود تهیه کردند متوجه شدند سهم‌شان فروخته شده اما پولی به حسابشان منتقل نشده است.

نخستین کاری که این افراد می‌کنند این است که با کارگزاری تدبیرگر سرمایه تماس می‌گیرند و اعتراض می‌کنند که چرا پول سهمی که فروخته شده به حسابشان واریز نشده است؟ کارکنان کارگزاری در روهای اول، در پاسخ می‌گویند نگران نباشید چون خطای سیستمی بوده و به زودی اصلاح می‌شود.

این اتفاق درباره برخی افراد رخ می‌دهد و سهام‌شان در سایت سپرده‌گذاری درج می‌شود اما درباره برخی افراد این اتفاق رخ نمی‌دهد و مشخص است که تخلفی صورت گرفته است. اما این همه ماجرا نیست چون افرادی که فهرست سهامشان در سایت سپرده‌گذاری قرار می‌گیرد نه می‌توانند بفروشند و نه قادر به خرید هستند. در این شرایط کارکنان کارگزاری به معترضان توصیه می‌کنند به خاطر به هم ریختن سیستم‌ها، بهتر است از کارگزاری‌های دیگر خدمات دریافت کنند و امور مبادلاتی خود را به دیگر کارگزاری‌های انتقال دهند.

اما اینجا یک اتفاق غیر قانونی دیگر هم رخ داده‌ است؛ سهام افراد از سوی یک مرجع ناشناس به اصطلاح فریز شده و هیچ‌کس قادر به خرید و فروش‌ سهام خود نیست. معمولا زمانی کارگزاری‌ها مجاز به فریز کردن سهام افراد هستند که یا بدهکار باشند یا اعتباری دریافت کرده باشند که درباره کارگزاری تدبیرگر سرمایه هیچ‌کدام از این اتفاقات رخ نداده است اما نه کارگزاری فریز کردن سهام را می‌پذیرد و نه سازمان بورس پاسخ مشخصی می‌دهد.

افراد وقتی با این وضعیت مواجه می‌شوند شروع به اعتراض به نهاد ناظر می‌کنند و این در حالی است که اخبار وقوع تخلف در کارگزاری تدبیرگر سرمایه رفته رفته سر زبان‌ها افتاده و حتی شنیده می‌شود که «سیدعلی هاشمی» مدیر این کارگزاری به کشور اسپانیا گریخته است.

در پی انتشار این اخبار، مراجعه مشتریان به کارگزاری افزایش می‌یابد و عمده درخواست افراد این است که سهامشان از حالت فریز خارج شود اما اعتراض‌ها و مراجعه‌ها هیچ نتیجه‌ای ندارد و در نتیجه افراد به سازمان بورس مراجعه می‌کنند.

کارکنان سازمان بورس به این افراد اطمینان می‌دهند که مشکل به زودی حل می‌شود و جای نگرانی نیست. بورس در پاسخ به نگرانی فریز شدن سهام نیز به افراد توصیه می‌کند که باز هم تلاش کنند چون این سازمان برنامه‌ای برای فریز کردن سهام ندارد.

مشتریان کارگزاری تدبیرگر سرمایه بر خلاف آن‌چه از نهاد ناظر می‌شنوند، تحت هیچ عنوان قادر به شکستن یخ سهام خود نیستند و سیستم، چند روز مداوم آنها را مأیوس می‌کند. بعد از مدتی به آنها اطلاع داده می‌شود که سهامشان از فریز خارج شده اما هیچ کارگزار دیگری قادر به ثبت سفارش جدید برایشان نیست.

در سازمان بورس هم هر روز جلسات متعددی برگزار می‌شود تا عواقب این اتفاق مدیریت شود؛ به همین منظور ناظرانی از بورس در کارگزاری مستقر نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس می‌شوند و از این مقطع به بعد سازمان بورس به صورت رسمی به مراجعان اعلام می‌کند که پرونده مربوط به این اختلاس بزرگ در دادسرای ویژه جرایم اقتصادی تشکیل شده و افراد باید به عنوان شاکی به این مرجع قضایی مراجعه کنند.

در این میان ظاهرا مبلغ 300 میلیارد تومان اعتباری که کارگزاری تدبیرگر سرمایه از یکی از بانک‌ها دریافت کرده نیز مشخص نیست و باید این رقم را هم به مجموع پول‌های گم شده در این پرونده اضافه کرد.

هرچند هنوز هیچ مرجع رسمی نسبت به این پرونده موضع نگرفته و ابعاد آن را مشخص نکرده است اما شنیده‌ها حاکی از آن است که دست‌کم دو هزار میلیارد تومان از دارایی مردم گم شده است.

روش کار افراد متخلف در کارگزاری تدبیرگر سهام این بوده که سهام مشتریان خود را بدون اطلاع آنها فروخته و به جای این‌که پول را به حساب دارندگان سهام منتقل کنند، به حساب‌های خود منتقل کرده‌اند. احتمال داده می‌شود که مدیر فراری این کارگزاری، همدستانی هم داشته است که در این زمینه تحقیقات قضائی آغاز شده است.

هنوز معلوم نیست چند نفر از کارکنان کارگزاری در این اختلاس دست داشته‌اند اما غیبت طولانی و خاموش بودن گوشی برخی از کارکنان کارگزاری، این شائبه را تقویت کرده است که احتمالا مدیر فراری، همدستانی هم در کارگزاری داشته است./منبع: دنیای بورس

جزئیات خبر

شفافیت در بازار سرمایه با نظارت مردمی

به گزارش بورس نیوز، فساد و تقلب از اتفاقات اجتناب ناپذیر تمامی بازارهای مالی است. به منظور کاهش فساد و تقلب و سوءاستفاده در بازار سرمایه، سازمان بورس و اوراق علاوه نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس بر راه اندازی واحد دیده بان سلامت بازار، از همه فعالان بازار سرمایه دعوت کرده تا ناهنجاری های عمده و موثق و قابل اثبات را گزارش کنند و بابت سوت زنی، جایزه بگیرند.

غلامرضا مرحبا سخنگوی کمیسیون اقتصادی مجلس در گفتگو با بورس نیوز، سوت زنی و گزارش تخلفات در بورس را یکی از راهکارهای ایجاد شفافیت دانست و بیان کرد: "شفافیت" جزیی از خصلت بازارهای مالی به ویژه بازار سرمایه است؛ باید کاری کنیم که این مهم تحقق یابد.

مرحبا اضافه کرد: نظارت مردم بر بازار سرمایه و احساس مسئولیت آنها در صورت مشاهده تخلف و یا انحراف و گزارش آن به مراجع ذی صلاح، فی نفسه بسیار خوب است اما باید مراقب بود با گزارش اطلاعات خلاف واقع با آبروی کسی بازی نشود.

سخنگوی کمیسیون اقتصادی مجلس با تاکید بر اینکه در بررسی گزارش تخلفات از سوی مردم باید کارشناسان مراجع این اطلاعات را با دقت پالایش کنند چرا که ممکن است این اطلاعات توسط افرار فاقد تخصص گزارش شده یا با منافع شخصی و گروهی و یا غرض ورزی توامان باشد، گفت: قوه قضائیه، سازمان بورس و اوراق بهادار و سایر سازمان های مقصد این گزارشات، باید ساز و کار تحلیل و رسیدگی قوی داشته باشند تا اطلاعات به درستی پالایش شود.

وی در ادامه به حمایت از سوت زنان هم اشاره کرد و گفت: حمایت از سوت زنان و احساس مسئولیت مردم باعث می شود که افراد مقابل فساد، رانت و تخلف بایستند و همچنین متخلفان خود را در معرض نظارت تک تک افراد جامعه ببینند، از طرف دیگر نیز مراجع مقصد نیز با حمایت از نظارت مردمی باید گزارشات سوت زنی، این اطلاعات را بدور از هر گونه احساس فشار، لابی و . بررسی و پالایش کرده و اطلاعات صحیح را مورد استناد قرار دهند.

گزارش - بررسی تفاوت بین تخلفات، اختلافات و جرایم در بورس- مشکلات کارگزاری های بورسی در حال کاهش است

سرویس اقتصادی - دبیرکل‌ کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار گفت: مشکلاتی مانند کندی و یا قطعی سیستم معاملات کارگزاری با ابلاغ سازمان بورس در حال پیگیری و حل شدن است.

با رشد روزافزون تعداد افرادی که وارد بورس می شوند طی یک سال گذشته، بسیاری از زیرساخت های بورس اوراق بهادار، اعم از هسته معاملات، کارگزاری ها، شرکت های OMS و غیره با مشکلات جدی مواجه شدند. در ماه های ابتدایی سال جاری بسیاری از سهامداران به دلیل کندی هسته معاملات با مشکلات جدی مواجه شدند.

در نهایت یک شرکت نرم افزاری ایرانی توانست ظرفیت هسته معاملات را بهبود ببخشد تا این مشکل تا حدود زیادی حل شود، اما در دیگر سوی ماجرا، کارگزاری ها قرار دارند که برخی از این کارگزاری ها توان ارائه خدمات مطلوب به سرمایه گذاران و مشتریان را نداشته و این افراد در ماه های گذشته با مشکل جدی روبرو بوده اند.

این مشکلات شامل کندی و قطعی سامانه معاملات، عدم بروز رسانی دارایی ها، پاسخگو نبودن به موقع سیستم پشتیبانی و. بوده است.

تعداد زیادی سوژه در این زمینه در سامانه فارس من خبرگزاری فارس من نیز به ثبت رسیده است. این سوژه ها با عناوین «عدم پاسخگویی و ناکارآمدی کارگزاری های بورس»، «جبران ضرر سهامداران خسارت دیده کارگزاری ها»، «الزام کارگزاری ها به ارائه خدمات مطلوب»، «رسیدگی به وضعیت سهامداران خسارت دیده یک کارگزاری»، «نظارت بر کارگزاری های بورس با کیست؟»، «چه کسی جوابگوی خسارات وارده از سوی کارگزاری هاست؟»، «چرا ثبت نام در کارگزاری ها غیرحضوری انجام نمی شود؟»، «احراز هویت الکترونیک در کارگزاری ها غیرحضوری شود»، «کارگزاری ها به پرداخت خسارت سهامداران ملزم شوند»، «جبران کامل ضرر سهامداران کارگزاری ها»، «عدم نظارت بر کارگزاری ها تا کی؟»، «رسیدگی به ناهماهنگی در بورس و وضعیت نابسامان کارگزاری ها»، «چرا نیمی از بازار بورس در انحصار چند کارگزاری است؟»، «شکایت از سرعت و خدمات کارگزاری های بورس» و «مدت زمان برداشت وجه از کارگزاری ها کاهش یابد» با تعداد امضاهای بالایی نیز بعضا بوده اند.

به همین منظور و جهت روشن شدن مسائلی که پیرامون کارگزاری ها وجود دارد، به سراغ روح الله میرصانعی، دبیرکل کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار رفته ایم تا مسائل سهامداران را با وی مطرح و پاسخ هایی برای مطالبات مردم بگیریم.

بخش نخست گفت و گو با دبیرکل کانون کارگزاران بورس و اوراق بهادار را در ادامه می خوانید:

فارس: به عنوان اولین سوال بفرمایید، آیا بر عملکرد کارگزاری ها نظارتی صورت می گیرد؟

میرصانعی: طبق قانون بازار اوراق بهادار نظارت بر نهادهای مالی و تشکل های خود انتظام، سازمان بورس است. یعنی سازمان بورس و اوراق بهادار بر همه نهادهای مالی اعم از کارگزاری ها نظارت می کند.

به صورت دوره ای و سرزده بر عملکرد کارگزاری ها نظارت می شود

فارس: آیا دستورالعمل، بخشنامه و قوانین مدونی در زمینه نظارت بر کارگزاری ها وجود دارد؟

میرصانعی: سازمان بورس برای انجام این نظارت ها یک دستورالعملی دارد که بعضا برخی از اختیارات نظارتی خودش را به بورس ها تفویض کرده است. بنابراین برخی از بورس ها براساس این دستورالعمل که اختیارات سازمان بورس به آنها تفویض شده بر کارگزاری ها نظارت می کنند. بخش نظارت این بورس ها نیز بر کارگزاری ها نظارت می کنند؛ یعنی با مراجعه به کارگزاری ها، دفاتر مالی و فرآیند عملیات انجام شده در این کارگزاری ها را بررسی می کنند. تطبیق آنچه در این کارگزاری ها رخ داده با آنچه قوانین و مقررات و دستورالعمل ها از کارگزاری ها خواسته است، جزئی از این نظارت است. بنابراین مرجع نظارتی بر کارگزاری ها در وهله اول، سازمان بورس و اوراق بهادار است و در مراحل بعدی بورس ها هستند.

فارس: نحوه نظارت بر کارگزاری ها چگونه است؟ دوره ای است یا به صورت سرزده صورت می گیرد؟

میرصانعی: این نظارت به صورت دوره ای است. اما اگر بورس ها احساس کنند، در روندهای موجود در یک کارگزاری تخلفی صورت گرفته و یا قوانین به درستی رعایت نشده اند، می توانند به صورت اتفاقی و سرزده نیز این نظارت را انجام دهند. یعنی نوع نظارت بورس ها بر کارگزاری ها، براساس مورد خاصی که پیش می ید می تواند سرزده و یا به صورت دوره ای باشد.

تفاوت بین تخلفات، اختلافات و جرایم در بورس

فارس: در صورتی که فرد از کارگزاری شکایت داشته باشد، چگونه می تواند این شکایت خود را مطرح کند؟

میرصانعی: ما در بازار سرمایه سه نوع ناهنجاری در این زمینه یعنی اختلافات بین تمام فعالان در بازار سرمایه داریم. این اختلافات می تواند بین افراد و سهامداران با کارگزاری ها باشد و یا هر نهاد دیگری در بورس. یک مدل مربوط به تخلفات است. نوع دوم به اختلافات بین تمام ارکان بازار سرمایه ارتباط پیدا می کند و مدل آخر هم جرایم است.

فارس: منظور از تخلفات در بورس چیست؟

میرصانعی: تخلفات یعنی نهادی در سازمان بورس، مقررات را به درستی اجرایی نکند. این تخلف می تواند جزیی و یا عمده باشد. به عنوان مثال قرار بوده است، ده روز پیش از برگزاری مجمع، یک ناشر اطلاع رسانی انجام دهد، یعنی مدارک و مستندات را ده روز پیش از برگزاری مجمع به سازمان بورس ارسال کند که 9 روز پیش از مجمع این کار صورت گرفته است. یعنی در اینجا یک تخلف جزیی انجام شده است. این نوع تخلفات بسیار جزیی هم در بازار سرمایه وجود دارد. زمانی که عبارت تخلف استفاده می شود، نباید ذهن متمرکز بر تحلفات خیلی بزرگ شود. پس تخلفات می تواند از یک تخلف جزیی تا تخلف عمده باشد. برای مقابله با این تخلفات از آراء انضباطی استفاده می شود و این آراء بسته به نوع و حجم تخلفات برای هر نهاد مالی می تواند متفاوت باشد.

مبنای اختلافات در بازار سرمایه مالی و ریالی است

فارس: اختلاف بین ارکان بازار سرمایه به چه معنی است؟ اختلاف بین سهامداران و کارگزاری ها چگونه قابل حل است؟

میرصانعی: حال به نوع دوم ناهنجاری ها یعنی اختلافات در بورس می رسیم. فرض کنید بین مشتری و یک نهاد مالی اختلاف مالی ایجاد می شود که دیگر تخلف نیست و به آن اختلاف گفته می شود. به عنوان مثال فرد سهامدار، سهم خود را فروخته است و هنوز نتوانسته است پول خود را از کارگزاری دریافت کند. در این حالت کاربر کارگزاری به عنوان مشتری ممکن است از نهاد مالی کارگزاری شکایت داشته باشد. در این صورت بحث ریالی است. یعنی نوعی اختلاف ریالی یک فرد با یک نهاد مالی ایجاد شده است. به عنوان مثالی دیگر، ممکن است سهامداری نتوانسته است سود خود را از ناشری دریافت کند، این مساله هم جزو اختلافات محسوب می شود. در اینجا هم باز بحث ریالی و مالی است. عنوان این ناهنجاری اختلاف است.

فارس: تفاوت بین اختلاف و تخلف در چیست؟

میرصانعی: اختلاف مانند زیر پا گذاشتن مقررات که به آن تخلف گفتیم، نیست. البته نحوه گزارش تخلفات کارگزاری بورس ممکن است این اختلاف مالی بر اثر انجام ندادن مقررات باشد. ممکن هم هست نباشد. ولی در اختلافات آنچه مسلم است، مساله و مشکل، مالی و ریالی است که میان یک سرمایه گذار و یک نهاد مالی در بازار سرمایه ایجاد شده است.

رای هیات داوری بازار سرمایه برای همه ارکان بورس لازم الاجراست

فارس: مرجع رسیدگی به اختلافات میان سهامدارن و کارگزاری ها در سازمان بورس به چه نهادی واگذار شده است؟

میرصانعی: در مورد اختلافات مرجع رسیدگی، ابتدا کمیته سازش کانون هاست که کمیته سازش کانون کارگزاران تمام شکایت ها و اختلافات میان سهامداران و کارگزاری ها را رسیدگی می کند. در صورتی که در این کمیته سازش، اختلافات حل نشد، هیات داوری بازار سرمایه مرجع بعدی رسیدگی خواهد بود. این هیات هم بعد از بررسی، رای صادر می کند و این رای هم برای همه ارکان بازار سرمایه لازم الاجراست. بنابراین شکایت هایی که مشتریان از کارگزاری ها دارند، معمولا مشمول این دسته از اختلافات می شود که به این شیوه به آنها رسیدگی می شود.

در مساله جرایم، سازمان بورس شاکی است

فارس: دسته سوم ناهنجاری ها یعنی جرایم به چه معنی است؟

میرصانعی: دسته سوم هم جرایم است. یعنی عملی توسط شخص حقیقی یا حقوقی در بازار انجام می شود که مشمول فصل ششم قانون بازار باشد که به آن جرایم گفته می شود. به عنوان مثال در مورد جرایم می توان از دستکاری قیمت ها و استفاده از اطلاعات نهانی نام برد. این جرایم می تواند توسط هر شخصی در بازار انجام بگیرد که به این رفتارها جرایم گفته می شود. در این صورت یک مدیریتی در سازمان بورس هست به نام مدیریت انتظامی. سازمان بورس به عنوان شاکی علیه آن شخص حقیقی یا حقوقی یا نهاد مالی شکایتی را در دادگاه ها مطرح می کند و این جرم را پیگیری می کند. یعنی زمانی که جرایمی در بازار سرمایه رخ می دهد، نهاد رسیدگی دیگر از بورس و مجموعه تخلفات و اختلافات خارج می شود. یعنی برای رسیدگی به جرایم، دادگاه های قوه قضائیه نهاد رسیدگی خواهند بود و در این صورت سازمان بورس به عنوان شاکی مطرح می شود.

کارگزاری ها نمی توانند از چند سامانه معاملات برخط OMS استفاده کنند

فارس: بسیاری از کاربران کارگزاری ها از خدمات ارائه شده توسط کارگزاری ها به شدت گلایه و شکایت دارند. یکی از اصلی ترین موضوعاتی که سهامداران مطرح می کنند به مساله قطعی و کندی سیستم معاملات برخط کارگزاری ها ارتباط دارد. کارگزاری ها و اساسا سازمان بورس برای حل این مشکل چه کرده اند؟

میرصانعی: در حال حاضر کارگزاری ها، تنها می توانند از یک سامانه معاملات برخط OMS استفاده کنند. استفاده از چندین OMS به صورت همزمان تبعاتی را برای کارگزاری ها به همراه خواهد داشت. در صورتی که کارگزاری ها بخواهند از چند OMS استفاده کنند، به دلیل اینکه زیرساخت های OMS ها با یکدیگر تفاوت دارد، کارگزاری نمی توانند از چند OMS به صورت همزمان استفاده کنند. به عبارت دیگر، در صورتی کارگزاری ها بخواهند از چند OMS استفاده کنند تا در صورتی که یکی از آنها دچار قطعی شد، از یک OMS دیگر استفاده کنند، به دلیل یکسان نبودن زیرساخت ها این امکان وجود ندارد.

فارس: یعنی مشکل قطعی و کندی در سامانه معاملات کارگزاری به شرکت های OMS باز می گردد؟

میرصانعی: به دلیل محدود بودن شرکت های OMS کارگزاری ها کار دیگری نمی توانند انجام بدهند، غیر از این که به شرکت OMS مراجعه کرده و این شرکت را تحت فشار قرار دهد تا سریعتر نقص سامانه را برطرف کند تا مشتریان کارگزاری بتوانند سریعتر به سامانه معاملات دسترسی پیدا کنند و بتوانند سفارشات خرید یا فروش خود را ارسال کرده و معاملات خود را انجام دهند.

کارگزاری ها به دنبال کاهش مشکلات جهت افزایش معاملات هستند

فارس: یعنی کارگزاری ها به دنبال افزایش سرعت و کیفیت سامانه های خود هستند و زیرساخت های موجود این اجازه را نمی دهد؟

میرصانعی: این مساله از جانب کارگزار مسجل است که طبیعتا کارگزاری ایجاد شده تا مشتریان دسترسی آسانتری به سامانه معاملات داشته باشند. اینکه کارگزاری تلاش کند تا مشتریان دسترسی راحت تر و ایمن تری به سامانه ها داشته باشند و بتوانند معاملات خود را انجام دهند، یکی از خواسته های خود کارگزاری ها نیز هست، زیرا درآمد کارگزاری ها از انجام معاملات است. یعنی اگر معاملاتی توسط مشتریان انجام نشود، کارگزاری ها هم درآمدی از بابت دریافت کارمزد کسب نمی کنند و این موضوع با فلسفه تشکیل کارگزاری ها منافات دارند.

فارس: کارگزاری ها چه راهکارهایی برای جلوگیری از این مساله دارند؟

میرصانعی: اینکه کارگزاری ها چه راهکارهایی را در نظر بگیرند باید گفت این قطعی ها و کندی ها در سیستم معاملات برخط جزو لاینفک مسائل IT است. خوشبختانه بخش امنیت بازار سرمایه و بخش IT سازمان بورس و اوراق بهادار، یک سری از الزاماتی که باید سامانه های OMS و کارگزاری ها داشته باشند تا ضریب امنیت آنها بالاتر باشد و یا میزان قطعی و کندی آنها کاهش پیدا کند را به صورت دستورالعمل به کارگزاری ها ابلاغ کرده است.

فارس: با اجرایی شدن این دستورالعمل مشکل کارگزاری ها کمتر شده و سهامداران می توانند بهتر معاملات خود را مدیریت کنند؟

میرصانعی: با ابلاغ این دستورالعمل نمی توان گفت صد در صد و کامل، اما بسیاری از مشکلات در این حوزه به شدت کاهش پیدا کرده است و کارگزاری ها برای رسیدن به این استانداردها در حال تلاش هستند. البته طی کردن این مسیر توسط کارگزاری ها به صورت گام به گام و تدریجی است و در حال حاضر مشکلات حیاتی که در این بخش وجود داشته است، در حال پیگیری و رفع هستند تا کارگزاری ها و شرکت های OMS به سایر مشکلات نیز بپردازند.

در حال حاضر الزامات حیاتی که باید وجود داشته باشد تا کندی ها و قطعی ها کمتر شود، در حال پیاده سازی است و کارگزاری ها در حال حرکت به سمت استانداردهایی هستند که از سوی سازمان بورس ابلاغ شده است. البته باید به این مساله نیز اشاره کرد که این موضوع زمان بر و پروسه ای است و نمی توان با زدن یک دکمه این مشکلات را یک شب حل کرد. برای رسیدن به این الزامات به شدت نیاز به سرمایه گذاری های سخت افزاری و تغییرات نرم افزاری است و این مسیری است که بازار سرمایه باید به سمت ارائه بهترین خدمات برود.

فارس: یعنی شما عملکرد کارگزاری ها در این مدت که تعداد سهامداران به شدت رشد داشته است را مثبت ارزیابی می کنید؟

میرصانعی: تصور می کنم خوشبختانه سامانه های معاملاتی با این حجم از مشتریان توانسته اند به خوبی تاب بیاورند و پاسخگوی این حجم از معاملات باشند. البته ما هم قبول داریم که قطعی هایی هست و کارگزاری ها باید به تدریج به سمت کاهش و حداقل شدن این مشکلات پیش بروند. البته می دانیم در دنیای IT واقعا مجموعه ای بدون خطا وجود ندارد و باید درصد و ضریب نفوذ خطا را کاهش دهیم و واقعا اینکه این مشکلات به صفر برسد، تقریبا غیرممکن است.

نظارت سازمان بورس برای رسیدن کارگزاری ها به حداقل ها

فارس: جهت اجرایی شدن دستورالعمل های سازمان بورس جهت اصلاح ساختار کارگزاری ها و یا شرکت های OMS نظارتی از طرف سازمان بورس انجام می شود؟

میرصانعی: بله. انجام می شود. سازمان بورس بر اجرای سریعتر و بهینه الزاماتی که توسط مرکز امنیت بازار سرمایه در سازمان بورس ابلاغ شده و خود سازمان و بورس ها هم در این زمینه به شدت پیگیر هستند تا این الزامات هر چه سریعتر اجرایی شود. البته سایر شرایطی که توسط مدیریت IT سازمان بوری ابلاغ می شود که باز هم کارگزاری ها و شرکت های OMS باید به این استانداردها برسند. بعضا مجوزهای کارگزاری ها و شرکت های OMS تمدید نمی شود تا به آن حداقل هایی که توسط سازمان بورس ابلاغ شده است، برسند. واقعا این حرکت به سمت خدمات بهتر در کارگزاری ها و شرکت های نرم افزاری در حال رخ دادن است و این شرکت ها هم تیم نرم افزاری خود را تجهیز کرده اند و بعضا شبانه روز در حال تلاش هستند تا خود را به آن استانداردها برسانند.

تخلفات بورسی را گزارش دهید/ سوت‌زنی در بازار سرمایه

سازمان بورس و اوراق بهادار، از همه فعالان بازار سرمایه دعوت کرد تا گزارش‌های حرفه‌ای، موثق و قابل اثبات خود را از تخلفات بورسی، برای این سازمان ارسال کنند.

به گزارش تجارت‌نیوز، مهدی زمانی سبزی، رئیس اداره دیده‌بان سلامت بازار سرمایه، گفت: وجود ناهنجاری‌ها در بازار سرمایه کشور، علاوه بر ضررهای کلان اقتصادی، باعث نارضایتی و کاهش اعتماد مردم به بازار سرمایه می‌شود. بررسی تجارب کشورهای دنیا و شناخت روش‌ها و ابزارهای نوین مبارزه با فساد، می‌تواند برای طراحی راهکارهای جلوگیری از فساد موثر باشد.

این مقام مسئول ادامه داد: بر اساس مطالعات انجام شده، استفاده از توان نظارت مردم در کشف جرائم و تخلفات به عنوان بازیگران اصلی بازار سرمایه از قوی‌ترین ابزارهای مبارزه، کشف و پیشگیری از بروز جرائم و تخلفات است.

وی در مورد گزارش تخلفات بورسی تصریح کرد: پس از بررسی تجارب موفقیت‌آمیز کشورهای پیشرو در حوزه سوت‌زنی و اهمیت گزارش‌گران حرفه‌ای در کشف ناهنجاری‌ها، تشکیل اداره دیده‌بان سلامت بازار سرمایه با فعالیت در سه حوزه تخصصی بازار، ناشران و نهادهای مالی در سال ۱۳۹۸ به تصویب هیأت‌مدیره سازمان رسید.

زمانی‌سبزی گفت: رسیدگی به گزارش‌های حرفه‌‎ای ناهنجاری عمده مبتنی بر بروز جرم و تخلف در بازار سرمایه، شناسایی خلاهای قانونی، پیگیری، بررسی و رفع آنها از اهداف اصلی این اداره است.

وی افزود: اداره دیده‌بان سلامت بازار سرمایه موظف است گزارش‌های موثق را با موضوع انعکاس ناهنجاری‌های عمده بازار سرمایه و تخلفات عمده از قوانین و مقررات که موجب ضرر و زیان ذی‌نفعان، تاثیر بر قیمت اوراق بهادار یا تصمیم اشخاص برای معامله اوراق بهادار یا سلب اعتماد عمومی نسبت به بازار سرمایه شود، بررسی کند.

رئیس اداره دیده‌بان سلامت بازار سرمایه خاطرنشان کرد: در همین راستا سازمان بورس و اوراق بهادار، توسعه و پیاده‌سازی سامانه دیده‌بان سلامت بازار سرمایه را در دستور کار قرار داد و هم اکنون این سامانه به آدرس dideban.seo.ir قابل بهره‌برداری است.

وی تاکید کرد: در همین راستا، از همه فعالان و ذی‌نفعان بازار سرمایه دعوت می‌شود گزارش‌های حرفه‌ای خود را درخصوص ناهنجاری‌های عمده که موثق و قابل اثبات است از طریق آدرس فوق به اداره دیده‌بان سلامت بازار سرمایه ارسال کنند.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.